Gelibolu Piri Reis Müzesi

0
379

Piri Reis Müzesi; Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, Gelibolu Belediyesi ve Bahçeşehir Üniversitesi’nin katkılarıyla 2008 yılında düzenlenerek tekrar hizmete açılmıştır. Müzede Piri Reis’in kullandığı araç gereçler, döneme ait tablolar, gemi maketleri, Piri Reis heykeli ve denizcilik tarihini anlatan hikayeler sergileniyor.

Piri Reis; 1465-70 yılları arasında Muhiddin Piri adıyla Gelibolu’da doğmuştur. Dönemin ünlü deniz üssü olan Gelibolu’da yetişmiş ve Osmanlı denizcisi amcası Kemal Reis sayesinde 11-15 yaşlarında denizle tanışmıştır.

Kendinden sonraki denizcilere yol göstermesi için dolaştığı denizleri ve yolculukları sırasında yaşadıklarını ayrıntılı bir şekilde kayıt altında tutmuş, denize açılmadığı dönemlerde ise kendisini denizcilik çalışmalarına adamıştır.

Denize açılmadığı bir dönemde 1513 tarihli ilk dünya haritasını çizmiştir. Bu haritanın en önemli özelliği henüz keşfedilmemiş olan Amerika kıtasına ait bilgilerin de bulunmasıdır. 1516 yılında çıktığı Mısır seferinde haritayı Yavuz Sultan Selim’e sunma fırsatı bulmuştur.

Denize açılmadığı başka bir dönemde notlarını Kitab-ı Bahriye adlı kitap altında toplamıştır. Bu kitapta Ege ve Akdeniz adaları tanıtılmakta, rüzgar çeşitleri, pusula ve haritanın tanımı verilmekte, dünyanın coğrafi özellikleri anlatılmakta, Portekizlilerin denizcilikteki ilerlemeleri ve keşifleri anlatılmaktadır. Bu kitapla ilgili çalışmasını 1521’de tamamladıktan sonra 1522’de Rodos seferine katılmış ve sefer sırasında kitabını Kanuni Sultan Süleyman’a sunmuştur. Ayrıca 1528 tarihli ikinci haritasını da padişaha hediye etmiştir. İkinci harita, ilkine göre daha büyük ölçekli ve gelişmiş olup teknik olarak dönemin en ileri örneğidir.

Uzun süre Osmanlı donanmasında görev yapmış, 1552 yılında çıktığı seferin son durağı olan Basra’da dinlemeye muhtaç donanmayı bırakması ve Basra valisine ganimetten istediği haracı vermemesi; Mısır Beylerbeyi’nin politik hırslarının katkısıyla hizmet kusuru olarak değerlendirilmiş ve 1554 yılında Kahire’de idam edilmiştir.

CEVAP VER